کاهش سهمیه سوخت ماشینآلات کشاورزی؛ چالش تازه در مسیر تولید
✍️ محمد علیزاده
طی سالهای اخیر، کاهش سهمیه سوخت ماشینآلات کشاورزی به یکی از چالشهای جدی کشاورزان تبدیل شده است. ماشینآلاتی مانند تراکتورها و کمباینها در مقاطع مشخصی از سال، بهویژه فصل کاشت و برداشت، نیاز فوری و مستمر به سوخت دارند. هرگونه کاهش یا تأخیر در تخصیص سهمیه میتواند زمانبندی عملیات کشاورزی را مختل کرده، موجب کاهش کیفیت محصول و در نهایت افت درآمد کشاورزان شود.
از سوی دیگر، برخی کشاورزان نسبت به میزان سهمیه اختصاصیافته و تناسب آن با سطح زیرکشت، نوع محصول، نوع ماشینآلات و میزان واقعی مصرف سوخت گلایه دارند و معتقدند سهمیههای تعیینشده در برخی موارد با نیازهای واقعی مزارع همخوانی ندارد.
سهمیه باید بر اساس واقعیت میدانی تعیین شود
میزان مصرف سوخت تراکتورها و سایر ماشینآلات کشاورزی، بهعنوان یکی از مبناهای تعیین سهمیه، باید بر اساس معیارهای مشخص و قابل سنجش از جمله سطح زیرکشت، نوع محصول، نوع ماشینآلات و ساعات موردنیاز برای عملیات مختلف کشاورزی محاسبه شود.
با توجه به نقش تخصصی وزارت جهاد کشاورزی در تعیین نیاز سوخت بخش کشاورزی، انتظار میرود تخصیص سهمیه با استفاده از آمار دقیق، دادههای میدانی و برآوردهای کارشناسی انجام شود تا میان سهمیه تعیینشده و نیاز واقعی تولیدکنندگان تناسب وجود داشته باشد.
سؤال اصلی؛ سهمیهها بر چه اساسی تعیین میشوند؟
در آستانه کشت پاییزه و همزمان با آغاز فصل اوج فعالیتهای کشاورزی، موضوع سهمیه سوخت ماشینآلات بیش از گذشته اهمیت پیدا کرده است. برآوردهای مطرحشده درباره سهمیه دوره سهماهه، در محدوده ۷۰۰ تا ۹۰۰ لیتر، این پرسش را برای کشاورزان ایجاد کرده است که این ارقام دقیقاً بر چه اساس و توسط کدام مرجع کارشناسی تعیین میشوند؟
اگر میزان سهمیه با مصرف واقعی تراکتورها و نیاز مزارع همخوانی نداشته باشد، کشاورز ناچار خواهد شد برای ادامه فعالیت، بخشی از سوخت موردنیاز خود را از بازار آزاد تأمین کند؛ موضوعی که با توجه به اختلاف قیمت، هزینه تمامشده تولید را افزایش داده و فشار بیشتری بر تولیدکنندگان وارد میکند.
کشاورز برای تولید، به سوخت کافی و بهموقع نیاز دارد
کاهش یا برآورد نادرست سهمیه سوخت میتواند در مقطع حساس کشت، عملیات کشاورزی را با اختلال مواجه کند و در صورت تداوم، خساراتی را به تولیدکنندگان وارد سازد.
کشاورزان انتظار دارند وزارت جهاد کشاورزی و دستگاههای مسئول، با ارائه آمار و مستندات روشن درباره مبنای تعیین سهمیه، نسبت به بازنگری در شیوه تخصیص سوخت اقدام کنند و سهمیهها را متناسب با نیاز واقعی هر منطقه و شرایط تولید تعیین کنند.
تأمین بهموقع و عادلانه سوخت ماشینآلات، بخشی از زنجیره حمایت از تولید است؛ بنابراین این مطالبه نیازمند بررسی کارشناسی و تصمیمگیری پیش از آغاز عملیات اصلی کشت پاییزه است تا کشاورزان بتوانند بدون دغدغه تأمین سوخت، روند تولید را ادامه دهند.
